Ubezpieczenie D&O

1. Co to jest D&O?

Ubezpieczenie odpowiedzialności władz spółki
 
Ubezpieczenie D&O przeznaczone jest dla firm, które chcą zabezpieczyć się przed stratami finansowymi spowodowanymi decyzjami osób zajmujących kluczowe stanowiska kierownicze w przedsiębiorstwie.
 
Raczej nie powinno dziwić, że OC firmy chroni samą organizację, a nie jej kierownictwo. Zapewnieniu pokrycia dla osób z tej ostatniej grupy służy ubezpieczenie funkcjonujące w obrocie jako Directors and Officers Insurance w skrócie D&O. Już sama nazwa sugeruje, że ubezpieczonymi są osoby kierujące spółką (spółdzielnią, fundacją czy innym podmiotem) jak i managerowie niższych szczebli. Jednakże na polskim rynku najczęściej używa się określenia ubezpieczenie OC członków zarządu, co jest bardzo nieprecyzyjne nie tylko ze względu na katalog podmiotów korzystających z pokrycia. Ubezpieczenie członków kierownictwa wykracza bowiem szeroko poza kwestie związane z prawem cywilnym. Na przykład z polisy zostaną sfinansowane także koszty obrony w sprawie karnej czy postępowaniu administracyjnym. Istotna jest również refundacja kar administracyjnych nałożonych na ubezpieczonych.
Analogicznie od polisy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej firmy i ubezpieczenia władz spółki należy odróżnić ubezpieczanie odpowiedzialności materialnej pracowników czyli tzw. OC pracownika. Potrzeba zaaranżowania ochrony w tym zakresie bywa bagatelizowana, albowiem zgodnie z Kodeksem Pracy pracownicy co do zasady odpowiadają do równowartości trzymiesięcznego wynagrodzenia z chwili wyrządzenia szkody. Jednakże nieraz wyłożenie takiej kwoty przekracza możliwości zatrudnionego. Ponadto, zwykle pakiet można rozszerzyć o odpowiedzialności za mienie powierzone za które odszkodowanie nie jest ograniczona powyższym limitem.

Ubezpieczenie Odpowiedzialności Cywilnej członków zarządu D&O ma chronić osoby ubezpieczone przed koniecznością osobistego ponoszenia materialnego ciężaru roszczeń kierowanych przez osoby poszkodowane (akcjonariuszy, udziałowców, kontrahentów, wierzycieli) do członków władz spółki, w związku z ich nieprawidłowym zachowaniem lub bezczynnością, w sytuacji, gdy określone działanie jest wymagane. Problem ten zostaje dzięki ubezpieczeniu przerzucony na zakład ubezpieczeń. Ubezpieczenie OC członków zarządu nie tylko obejmuje ochroną osoby trzecie, chroni także własną spółkę.

2. Korzyści z wykupienia Polisy D&O

Ubezpieczenie D&O chronią przed sytuacjami, w których szkoda nastąpiła na skutek braku należytej staranności, poprzez:

• naruszenie zaufania,
• przekroczenie umocowania,
• działanie na szkodę spółki,
• złożenie fałszywego oświadczenia lub oświadczenia wprowadzającego w błąd,
• naruszenie praw pracowniczych itp.

Chyba każdy się zgodzi, że cena ubezpieczenia OC Członków Zarządu w odniesieniu do sumy ubezpieczenia i szerokie zakresy pokrycia jest niewielka. Koszt polisy D&O można nazwać nawet bardzo małym, jeśli zestawi się go z finansowymi konsekwencjami braku takiego zabezpieczenia. Szkody objęte ubezpieczeniem odpowiedzialności zarządu nierzadko przybierają gigantyczne rozmiary. Przykładem są roszczenia wierzycieli związane z niewypłacalnością spółki.

3. Ile kosztuje polisa OC Członków Zarządu?

Nie sposób odpowiedzieć na to pytania w oderwaniu od realiów konkretnego przypadku. Cena OC Zarządu zależy od wielu czynników. Do najważniejszych należą:

• przedmiot działalności organizacji (spółki, spółdzielni, fundacji, stowarzyszenia)
• sytuacja finansowa Ubezpieczającego (istotne w szczególności jest czy podmiot wygenerował zysk czy stratę za ostatni okres rozliczeniowy, czy kapitały własne mają wartość dodatnią, wysokość wskaźnika bieżącej płynności)<l/i>
• zakres pokrycia (czy ochrona ma obejmować odpowiedzialność pracodawcy, szkody dotyczące papierów wartościowych, roszczenia związane z jurysdykcją USA, koszty obrony współpozwania organizacji wraz ze członkiem kadry kierowniczej), wyznaczona data retroaktywna)
• szkodowość
• suma ubezpieczenia i podlimity w ramach sumy ubezpieczenia
• polityka cenowa danego Towarzystwa Ubezpieczeń (nie należą do rzadkości sytuacje, gdy różnice w wycenie bardzo podobnych zakresów przez poszczególnych ubezpieczycieli przekraczają 100%)
• data retroaktywna.

W razie rozszerzenia zakresu podstawowego do uzyskania oferty potrzebne będzie znacznie więcej danych. Przykładowo chcąc włączyć do zakresu ochrony następstwa naruszenia praw pracowniczych należy podać ilość zatrudnionych, a uzyskanie pokrycia szkód związanych z jurysdykcją Stanów Zjednoczonych Ameryki wymaga określenia skali działalności osoby prawnej w tym państwie. Warto też mieć świadomość, że szczegółowość pytań zależy od ubezpieczyciela.

Ubezpieczenie zarządu wspólnoty mieszkaniowej
Ogromne różnice w zakresie ochrony sprawiają, że cena za polisę D&O jest zupełnie nieporównywalna do ubezpieczenia członków zarządu wspólnoty mieszkaniowej. Pokrycie zapewniane przez ten ostatni produkt dotyczy wyłącznie odpowiedzialności cywilnej i nie obejmuje managerów innych niż wskazani w nazwie klauzuli. Odmienne są też limity wypłaty świadczeń. W OC zarządu wspólnoty suma gwarancyjna wynosi co najwyżej kilkaset tysięcy złotych. Standard rynkowy to 100 000 PLN. Natomiast polisy dedykowane kadrze kierowniczej spółek z.o.o i S.A, spółdzielni, stowarzyszeń czy fundacji z reguły wystawiane są na kwoty nie mniszej niż kilka milionów. Koszt ochrony ubezpieczeniowej dla członków zarządu wspólnoty mieszkaniowej zwykle nie przekracza 1 000 PLN rocznie. W poszczególnych przypadkach na wysokość składki zależy między innymi od właściwości samej wspólnoty.